Oude ambachten

Oude ambachten


Ambachten

Een ambacht is handwerk dat wordt aangeleerd om een beroep uit te oefenen. Het ambacht heeft met de industrie gemeen, dat beide zich richten op de productie en verwerking van materiële goederen.

De volgende ambachten zijn op Wartenster Wetter Wille aanwezig.

 

Mandvlechten


Mijn naam is Aryan Westera en ik woon in Elahuizen. Van origine ben ik geen Fries, maar ben inmiddels wel goed ingeburgerd. In 2001 ben ik begonnen met mandvlechten met wilg. Dit ambacht heb ik geleerd van een van de meest ervaren mandvlechters van Nederland, Piet Hein Spieringhs. Na de allereerste cursus was ik al bevangen door het vlecht-virus dat ik er met volle overgave mee door ben gegaan.
Nu een groot aantal jaren later sta ik regelmatig op markten en geef ik workshops voor kleine groepjes beginnende vlechters. Sinds 2009 ben ik lid van Ambachtelijk Friesland en sta ik een aantal keren per jaar op markten voor hen om het ambacht te promoten. Ik vlecht met name gebruiksvoorwerpen, zoals ronde manden, ovale manden, eenden korven, vogelvoederhuisjes, mezenbolhouders, etc…. De mogelijkheden zijn ongekend. Verder maak ik ook vlechtschermen van wilgentakken.

Leer verwerken


Klaasje Broekstra-Douma
Leer verwerken
Tijdens mijn cursus voor coupeuse  kwam ik in aanraking met leer. Leer is een natuurproduct en dit wordt al eeuwen gebruikt, onder andere voor kleding. Ik verwerk het leer op ambachtelijke wijze, maar ik maak moderne dingen, zoals: mutsen van leer met kunstbont, petten voor dames en heren en leuke slofjes voor kleine kinderen. Maar ook kleinere dingen zoals etui’s en dergelijke van aan elkaar gezette stukjes leer, het zogenaamde leerpatchwork.

Stoelenmatten


Mijn naam is Sibe van der Meulen en ben op 4 december 1949 te Akkrum geboren. Nadat ik al op jonge leeftijd werd afgekeurd voor mijn vak als bliksembeveiligingsmonteur, leerde ik van mijn schoonvader het stoelenmatten van biezen zittingen. De laatste jaren heb ik ook geleerd om webbing stoelen te repareren (gaatjeszittingen), dit is een zeer intensief werkje. Want voor het maken van een stoel ben je al snel een week verder. Het repareren van stoelen blijft prachtig werk en geeft heel veel dankbare gezichten! Een aantal jaren geleden heb ik me aangemeld bij Ambachtelijk Friesland, een zeer gezellige groep ambachtslieden die met passie hun ambacht komen demonstreren op verschillende markten. Daarnaast ben ik sinds 1979 de dorpsomroeper van Easterein .Jullie kunnen mij inhuren voor allerlei evenementen, bijvoorbeeld het openen van dorpsfeesten, vergaderingen, markten, enz. Zeg het voort, zeg het voort! Ik roep om in Friesch kostuum en heb indien gewenst mijn transportfiets bij me. Ik hoop u te ontmoeten op een van de markten van Ambachtelijk Friesland.

Portrettekenen


Kees de Kwaasteniet
Portrettekenen
Met houtskool teken ik op papier portretten van en voor de liefhebbers. Dit gebeurt in betrekkelijk korte tijd. Ongeveer een half uur. Zowel jong als oud vind dit leuk om te laten doen. Het gaat mij niet om het snel kunnen tekenen, maar deze manier van werken is boeiend.  En het is in artistiek opzicht ook prettig om niet te lang door te gaan, zodat het werk een spontaan karakter blijft behouden. Het is te vergelijken met het draaien van een vaas door een pottenbakker. Een kunst die in een snelle doorgaande beweging door ambachtelijke vaardigheid wordt verworven. Dit geeft een extra charme aan het product.  Meerdere mensen kunnen zich laten portretteren voor een betrekkelijk lage prijs. Het resultaat is een poëtische, impressionistische, maar goed gelijkende portrettekening.

Siersmeden


Simon Schellevis
Siersmeden
Aarde, water, vuur en lucht: de vier elementen in één ambacht.
Smeden is een ambacht waar kunst en vakmanschap samen gaan. Het is werken met vormen en lijnen; het harde ijzer omvormen door middel van hamer en vuur. De mogelijkheden worden slechts begrensd door de creativiteit van de smid. Sinds mijn jeugd ben ik gefascineerd door het werk en de creaties van onze dorpssmid. Na schooltijd mocht ik meekijken en doen. Zo leerde ik de beginselen van het ambacht. Na mijn pensionering als leidinggevend werktuigbouwkundige machine- apparatenbouw deed zich in 2010 de mogelijkheid voor om als vrijwillige(r) smid werkzaam te zijn bij Aldfears Erf. Naast uitleg en demonstratie voor de toeristen kon ik mijn ei kwijt met het smeden van o.a. authentiek hang- en sluitwerk voor renovatie van de Izeren kou. Uiteindelijk is een en ander uitgegroeid tot een volwaardige hobby.

Spinnen-breien-weven


Annie Pieterman
Spinnen-breien-weven
Mijn voorouders werkten al in de spinnerij in Twente. Daarom vind ik het zo leuk dat mijn interesse in dezelfde richting gaat. Spinnen van aparte garens, dit doe ik al 35 jaar.
Ik heb verschillende cursussen gevolgd op het gebied van wol verwerken, waaronder weven, verven, nat- en droogvilten, kunstgeschiedenis en creatief weven Kumihimo en bandweven. Ook geef ik les aan groepen. Het leukste van mijn hobby is om andere mensen te vertellen hoe mijn creaties gemaakt worden. Je hebt niet altijd grote apparaten nodig. met schuimplastic, spijkerraam en bandweeftoestel kan je mooie voorwerpen maken.
 

Tin gieten


Jacob de Jong
Tin gieten
in en Tingieten
Al 3000 jaar voor Christus werd tin gebruikt voor het vervaardigen van bronzen voorwerpen. In de loop der eeuwen is tin nooit uit het zicht verdwenen, denk maar aan de talloze gebruiks- en siervoorwerpen. Je vindt tin terug in een conservenblik, maar ook je mobiele telefoon bevat 2 gram tin en het zit zelfs in euromunten.
Wij willen u graag kennis laten maken met het tin. Wij demonstreren de diverse gietmethoden, zoals gieten in Brusselse aarde, aluminium mallen en rubber mallen. Wij gebruiken hiervoor een legering met zuiver tin, waaraan geen lood is toegevoegd. Met dit tin kunnen wij naast siervoorwerpen ook prachtige sieraden maken. Wist u dat tin een positieve invloed heeft op uw gezondheid?

Etsen


Douwe de Vries
Etsen
Etsen is een eeuwenoude druktechniek, oorspronkelijk ontstaan bij wapensmeden.
Met een burijn werden decoraties op harnassen gegraveerd. Van die decoratie werd met een primitieve ets techniek een afdruk gemaakt, om te weten welk versieringsmotief voor de opdrachtgever was gebruikt. Zo ontstond eind 15e eeuw de ets techniek.
Het maken van een etsplaat duurt vaak maanden, omdat sommige van mijn etsen gemaakt worden door alleen  stippeltjes te zetten. Als de plaat  klaar is, dan is de eerste afdruk maken hiervan altijd een spannend moment. De onderwerpen van mijn etsen zijn vaak stads- en dorpsgezichten uit Leeuwarden en de naaste omgeving, in een herkenbare realistische stijl. Op markten enz. demonstreer ik het afdrukken van etsen.
 
Van het maken van lijsten heb ik mijn beroep gemaakt. Zowel in hout als aluminium lijst ik diverse kunstwerken in. Het voordeel van hout is dat je niet afhankelijk bent van standaard maten. Ook het werken met meerdere passe partouts geeft vaak een verrassend effect. Sinds 1993 sta ik bij de Kamer van Koophandel ingeschreven..

Porseleinschilderen


Karin Akkerman
Porseleinschilderen
Zo’n ruim 25 jaar geleden ben ik samen met mijn moeder, Klaasje Akkerman-Eits, begonnen met porselein schilderen. Alle 2 mijn ouders waren toen al enthousiast lid van Ambachtelijk Friesland (AF). Mijn vader, Hette Akkerman als imker/kaarsenmaker. Op die manier ben ik zo’n 20 jaar geleden dan ook bij de vereniging gekomen. Het porselein schilderen is een oud ambacht. Het woord porselein schilderen zegt het eigenlijk al, er wordt voornamelijk op porselein geschilderd. Ik werk het meest in opdracht. Een beschilderd vingerhoedje, naambeker, geboortetegel, herdenkingstegel, dejeuneetje, tegeltableau of een sieraad, etc. Vaak werk ik met een afbeelding van een geboorte- of trouwkaartje. Bijna alles is mogelijk!
Het proces: De voorwerpen die beschilderd worden zijn al geglazuurd, ik gebruik dan ook opglazuurverf in een poedervorm. De poederverf wordt aangemaakt met verschillende soorten olie, om de kleuren mooi te krijgen kun je meerdere laagjes verf aanbrengen en tussen door steeds branden. De verf wordt met een paletmes goed gemengd met de olie, er mogen geen klontjes, haartjes of stofjes inzitten. In de oven branden die dan wel weg, maar het laat mogelijk wel een donker vlekje achter. De oven doet er 4 uren over om tot een temperatuur van 840 °C te komen. Dan is het nog een kwestie van rustig laten afkoelen. De verf smelt als ware samen met het glazuur tijdens het bakproces. De verf gaat er dus na verloop van tijd niet af, het kan gewoon mee in de afwas (zelfs in de vaatwasser).
Ik vind het erg leuk om op een markt te kunnen laten zien wat er allemaal mogelijk is met porselein schilderen.

Zeilmaken en tuigerij


Pieter Swart
Zeilmaken en tuigerij
Water speelt mijn hele leven al een grote rol. Het wonen aan het water en eigen bootjes versterken dat nog meer. Op 14-jarige leeftijd kwam ik voor het feit te staan dat ik geen touw kon knopen of splitsen. Daar moest verandering in komen en zo kwam ik op les bij Lankhorst Touwfabrieken in Sneek. Hierna heb ik het netten- en fuikenbreien geleerd van een echte binnenvisser uit Sneek. Tot ik in 1998 een Frysk Boatsje kon kopen kwamen er nog meer zaken waarvan ik graag de kennis en kunde wilde leren. Zo ben ik in 2005 op cursus gegaan voor zeilnaaien op een zeer authentiek wijze namelijk met naald en draad. En zo kun je wel zeggen dat ik een authentieke zeilmaker ben geworden die ook mooi sierknoopwerk kan verzorgen.
Tezamen met mijn zoon die ook authentiek kan zeilnaaien maken we nu allemaal mooie producten. Je kunt wel zeggen dat we nu een hele kleinschalige, ambachtelijke zeilmakerij hebben, waar je terecht kunt voor heel uiteenlopende producten van natuurlijke en moderne materialen. Behalve zeilen, huiken e.d. maken we van zeildoek vele artikelen. We maken van zowel nieuw als gebruikt zeildoek (fiets)tassen, schorten en putsen.

Hinderlooper schilderen & Boerenschilderkunst


Trynke Lok-Hofstra
Hindelooper schilderen & Boerenschilderkunst
Met heel veel plezier hou ik me op verschillende manieren bezig met het beschilderen van houten voorwerpen.Zo doe ik Hindelooper decoratie met olieverf in de traditionele kleuren en Boerenschilderkunst met acrylverf in vele kleurstellingen.
Daarnaast doe ik ook miniatuurlandschap schilderen in combinatie met Hindelooper-of Boerenschilderkunst,o.a. op poppenhuismeubeltjes. Verder maak ik wenskaarten met verschillende technieken. Ik schilder al zo’n 40 jaar en ben al sinds de oprichting lid van Ambachtelijk Friesland.
Ik treed ook op buiten de provincie, in het buitenland  o.a. Duitsland en ben op uitnodiging enkele malen naar Miami(USA) geweest, daar op een meerdaagse
beurs gestaan voor Nederland. Ik vind het schilderen nog steeds erg leuk om te doen. Door de afwisseling  in stijl en materiaal blijft het uitdagend en boeiend.
Ik kon graag eens een demonstratie voor u verzorgen. Ook schilder ik in opdracht.
Mijn naam is Trynke Lok-Hofstra  uit Balk en ik signeer mijn werk met TLH.
 

Sieraden in kralenborduurw


Roos Rozema
Sieraden in kralenborduurwerk
Het borduren met kralen heeft een lange geschiedenis. Het gebruik van kralenborduurwerk is duizenden jaren oud en is vaak teruggevonden in archeologische opgravingen met name op ceremoniële kleding en/of mantels. In veel culturen wordt deze techniek gebruikt, denk aan Afrika, India, de Huichol in Mexico of de Amerikaanse Indianen. Maar ook in het Oosten van Europe en Rusland worden de mooiste versierselen aangebracht door middel van piepkleine kraaltjes.
Zelf ben ik nu al meer dan 10 jaar creatief met de allerkleinste kraaltjes. Ik maak voornamelijk sieraden in mijn eigen herkenbare, kleurrijke stijl. Alle geborduurde sieraden zijn mijn eigen ontwerp en het sieraad krijgt gaandeweg zijn vorm. Van te voren staan de grote lijnen en kleuren al vast, maar vaak wordt het gedurende het werk toch weer anders. Ik laat mensen graag zien wat je met deze minuscule, gekleurde, glazen kraaltjes kunt maken en demonstreer deze techniek graag aan het publiek.

Glas in lood-Tiffiny


Geeske Harders
Glas in lood-Tiffany
Wij proberen het weerbarstige glas naar onze hand te zetten, en hier sierlijke voorwerpen/objecten van te maken. De technieken die wij gebruiken, afzonderlijk of in combinatie, zijn:
Glas-in-lood
Tiffany
Glas graveren/stralen
Tin gieten
Glas fusing in de glasoven
Glas smelten met behulp van een gasbrander.
Wij vinden het leuk om aan belangstellenden uitleg te geven over de verschillende technieken. Aangezien wij dit doen naast ons gewone werk, zijn wij beschikbaar voor markten op zaterdag en/of zondag. Voor doordeweekse dagen kunt u informeren naar de mogelijkheden. In de winterperiode van ± half oktober tot begin april staan wij niet op buiten-markten, maar wel binnen of eventueel in een verwarmde tent.